Vadeli  işlem sözleşmeleri, belirli bir vadede, önceden belirlenen fiyat, miktar ve nitelikte dayanak varlığı alma veya satma yükümlülüğü veren sözleşmelerdir.

Sözleşmeler

Endeks vadeli  (F_XU30 )

Döviz Vadeli (F_TRYEUR,  F_TRYUSD , F_ EURUSD )

Kıymetli Maden Vadeli  (F_XAUTRY, F_XAUUSD )

Emtia Vadeli (F_ COTEGE, F_WHTANR )

Elektrik Vadeli  ( F_ELCBAS)

Pay Vadeli  ( F_AKBNK,  F_ EREGL,  F_ GARAN,  F_ ISCTR,  F_ SAHOL,  F_TCELL,   F_THYAO, F_TUPRS, F_VAKBNK,  F_YKBNK )

Sözleşme Örneği : F_YKBNK0713S0”  sözleşme  kodu, Temmuz  2013 vadeli  standart  vadeli  işlem sözleşmesini gösterir.

Vade ayları :Şubat, Nisan, Haziran, Ağustos, Ekim ve Aralık (Aynı anda içinde bulunulan aya en yakın üç vade ayına ait sözleşmeler işlem görür. Bu üç vade ayından biri Aralık ayı değilse, Aralık vade ayı ayrıca işleme açılır.)

Pay vadeli için vade ayları : Piyasada aynı anda, içinde bulunulan ay ve takip eden ay ile döngü ayına ilişkin sözleşme olmak  üzere  üç  sözleşme  vadesi  aynı  anda  işleme  açılır.

Uzlaşma şekli : Tüm sözleşmeler için nakdi uzlaşmadır, sadece Pay Vadeliler için fiziki teslimat uygulanacaktır.  Vadeli işlem sözleşmelerinde  vade sonu uzlaşma fiyatı, spot piyasada ikinci seansın sonunda veya belirlenecek bir zaman aralığındaki  ağırlıklı ortalama fiyat dikkate alınarak belirlenecektir. Örneğin,  fiziki  teslimata  konu  hisse  senedine  dayalı  vadeli  işlem  ve  opsiyon sözleşmelerinin takas süresi  T+3 olup; 29 Mart 2013 vadeli hisse senedi opsiyonun sözleşmelerinin son işlem günü 29 Mart 2013 (Cuma) tarihi olup, fiziki teslimatı 3 Nisan 2013 tarihinde olacaktır.

Sözleşme büyüklüğü :

Endeks vadeli  (F_XU30)  için : BIST-30 ulusal hisse senedi fiyat endeksinin 1.000'e bölünmesinden sonra 100 TL ile çarpılması sonucu bulunan değer.

Döviz Vadeli  için : F_TRYEUR :  1,000 Euro
F_TRYUSD :  1,000 Usd
F_ EURUSD : 1,000 Euro

Kıymetli Maden Vadeli için :
F_XAUTRY : 100 gram
F_XAUUSD : 1 ons altın

Pay Vadeli için : 
Bir Adet standart Vadeli İşlem Sözleşmesi  dayanak varlığa ait (örneğin AKBNK) 100 adet payı temsil eder.

F_AKBNK0313SO sözleşmesinde 8.20 fiyattan 20 adetlik emir girildiğinde

İşlem hacmi = Emir Fiyatı x Miktar x Sözleşme Büyüklüğü

= 8.20 x 20 x 100 =16,400 TL
 
BIST 30 ve Yabancı Para Vadeli Sözleşmeleri İçin İşlem Örnekleri :

Piyasanın yükseleceği beklentisi: 
Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasasında işlem gören sözleşmelerin fiyatlarının yükseleceğini bekliyorsanız beklentiniz dahilinde sözleşmelerde uzun pozisyon yani alım yapmanız doğru olacaktır.
Örneğin,

*BIST 30 Nisan endeks sözleşmesi 63,700'den işlem görmekte ve siz piyasanın yukarı doğru yükseleceği beklentisiyle alım (uzun pozisyon) yapıyorsunuz. Herşey beklentiniz dahilinde gerçekleşiyor ve sözleşmenin fiyatı 65,700 oluyor. Yapmış olduğunuz alım işlemi sonucunda  1 sözleşmeden kazandığınız kar;
65,700-63,700/10: 200 TL olacaktır.

* Nisan vadeli Dolar kontratı 1,8600' dan işlem görmekte ve siz doların yukarı doğru yükseleceği beklentisiyle alım ( uzun pozisyon) yapıyorsunuz. Herşey beklentiniz dahilinde gerçekleşiyor ve dolar sözleşmesinin fiyatı 1,8720'ye yükseliyor. Yapmış olduğunuz alım işlemi sonucunda 1 sözleşmeden elde etmiş olduğunuz kar;
1,8720-1,8600*1000: 12 TL olacaktır.

Piyasanın düşeceği beklentisi: 
Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasasında işlem gören sözleşmelerin fiyatlarının düşeceğini bekliyorsanız beklentiniz dahilinde sözleşmelerde kısa pozisyon yani satım yapmanız doğru olacaktır.
 Örneğin;

*BIST 30 Nisan endeks sözleşmesi 65,700'den işlem görmekte ve siz piyasanın aşağı doğru hareket edeceği beklentisiyle satış ( kısa pozisyon) yapıyorsunuz. Herşey beklentiniz dahilinde gerçekleşiyor ve sözleşmenin fiyatı 63,700 oluyor. Yapmış olduğunuz satış işlemi sonucunda 1 sözleşmeden elde etmiş olduğunuz kar;
 65700-63700/10: 200 TL olacaktır.

* Nisan vadeli dolar kontratı 1,8720'den işlem görmekte ve siz doların düşeceği beklentisiyle satım (kısa pozisyon) yapıyorsunuz. Herşey beklentiniz dahilinde gerçekleşiyor ve dolar sözleşmesinin fiyatı 1,8600 oluyor. Yapmış olduğunuz satım işlemi sonucunda 1 sözleşmeden elde etmiş olduğunuz kar;
1,8720-1,8600*1000: 12 TL olacaktır.