Ev Alım Kılavuzu

TEB Ev Alım Klavuzu

Satın alacağınız evin güvenilir, sektörde tanınmış bir inşaat taahhüt şirketi tarafından yapıldığından emin olmalısınız. Bankamızla anlaşmalı şirketlerden, özel koşullarla konut kredisi alabilirsiniz. TEB’in işbirliği yaptığı tüm Konut Projeleri'ne ulaşmak için tıklayın.

Ev Alırken Dikkat Etmeniz Gereken Noktalar

Ev seçimi ve ev alımı zorlu bir süreç olabilir. Bu kılavuz bu süreçte size yardımcı olmak amacıyla hazırlanmıştır. Kılavuzumuzun size faydalı olacağını umuyoruz.

Alınacak Eve İlişkin Geçmiş Vergi Borçları

Emlak ve Vergi Masrafları

Tapu Harcı ve Gelir Vergisi

Konut alım-satım işlemleriniz sırasında, satış değerinin kaç TL olarak açıklanması gerektiği, hem tapu harcına esas matrahın belirlenmesi, hem de değer artış kazancının hesabı yönünden önemlidir.

Konut alım satımlarında tapu harcı; emlak vergisi değerinden az olmamak üzere, alım satım sırasında, alıcı ve satıcı tarafından açıklanan değer üzerinden, yüzde 3 oranında alıcı ve satıcı tarafından ayrı ayrı hesaplanmakta, binde 15'er oranında alıcı ve satıcı tarafından ayrı ayrı ödenmektedir.

Gayrimenkul satışından elde edilen kazanç belli koşullarda, ‘değer artış kazancı' kapsamında gelir vergisine tabi tutulmaktadır. Satış sırasında tapuda gösterilen değer, gelir vergisine tabi tutulacak kazancın hesabında dikkate alınacağından önemlidir.

Konutun satış bedeli ile maliyet bedeli arasındaki fark (elden çıkarma dolayısıyla yapılan ve satıcının uhdesinde kalan giderler ve ödenen vergi ve harçlar da bulunan değerden çıkartılacaktır) "Değer Artış Kazancı" olarak vergilendirilmektedir. Eğer konut, satın alındıktan 5 yıl sonra satılırsa "Değer Artış Kazancı" vergisinden muaftır.

2009 yılında, konutun satışından elde edilen gelirlerin 7.600 TL'si "Gelir Vergisi"nden muaftır. Bu tutarın üzerinde oluşan kazançlar ise, aşan tutara göre %15-35 oranlarında vergilendirilmektedir.


Emlak Vergisi

Satın aldığınız ev için ‘satışın yapıldığı yılın sonuna kadar' ilgili belediyeye "Emlak Vergisi Beyannamesi" vermeniz gerekmektedir. Konutlarda "Emlak Vergisi" oranı binde 2'dir.

Alacağınız evin, satıldığı yıl ve geçmiş yıllara ait ödenmemiş "Emlak Vergisi"nden alıcı ve satıcı müteselsilen yani, zincirleme sorumludurlar. (Yani, yeni alınan evin birikmiş emlak vergisi borcu, yeni sahibinden alınabilmektedir. Ev satın alanların "o yılın sonuna kadar" emlak vergisi beyannamesi vermeleri gerekmektedir. Satıldığı yılın emlak vergisini ise satıcı ödeyecektir. Bu sebeple satın alacağınız evin ödenmemiş emlak vergisi olup olmadığını Vergi Dairesi'nden kontrol etmeniz faydalı olacaktır. Eski ödemeleri Vergi Dairesi'nden kontrol edebileceğiniz gibi satıcıda bulunan makbuzları kontrol edebilir, birer kopyasını saklayabilirsiniz. Ayrıca "Emlak Vergisi" tutarları üzerinden yüzde 10 da, “Taşınmaz Kültür Varlıklarının Korunmasına Katkı Payı” ödenmektedir.

Çevre Temizlik Vergisi

Çevre temizlik vergisi mükellefiyeti mülkün satın alındığı tarihten itibaren başlamaktadır. Satın aldığınız evin Çevre Temizlik Vergisi hiç ödenmemişse siz, mülkü satın aldığınız tarihten itibaren sorumlu olduğunuzdan, tapu suretiyle birlikte belediyenize başvurarak beyannamenizi verebilirsiniz.

"Çevre Temizlik Vergisi" su tüketim miktarı esas alınmak suretiyle metreküp başına, 2008 yılı için, Büyükşehir Belediyelerinde 18YKr, diğer belediyelerde 15YKr olarak hesaplanır. Hesaplanan "Çevre Temizlik Vergisi" konutlar için su faturası ile tahsil edilir.

Tapu Kaydında Konut Üzerinde Kısıtlılık Halleri

Alacağınız konut üzerinde ipotek, haciz gibi kısıtlılık halleri olabilir. Takyidat, konutun tapu kaydına işlenmiş olan ve malikin konut üzerindeki tasarruf hakkını sınırlayan (intifa, ipotek, satış vaadi, şüfa, vefa, iştira, kira, haciz, tedbir gibi) şerhlerdir. Tapu kaydında takyidat bulunan taşınmazlar, konut kredisi teminatı olarak kabul edilmezler. Takyidat bulunan gayrimenkuller üzerine ipotek tesis edilmekle birlikte konut kredisi için yeterli ve gerekli teminatı teşkil etmediklerinden bu tip takyidat bulunan taşınmazlar konut kredisi için teminat olarak alınmazlar. Tapu kaydında Medeni Kanun uyarınca “Aile Konutu” olduğuna ilişkin şerh bulunan taşınmazlara da ipotek tesis edilebilmesi için önce söz konusu şerhlerin kaldırılması gereklidir.Konutun kısıtlılık halini taşınmazın kayıtlı olduğu ilgili tapu dairesinden öğrenebilirsiniz. Taşınmazın tapu kütük sayfası ilgili memurca kontrol edilerek, işlem yapmaya engel bir durumun bulunup bulunmadığı araştırılmalıdır.

Kat İrtifakı/Kat Mülkiyeti Çıkartılması

Konut Kredisi kat irtifakı / kat mülkiyeti alınmış konutlara verilmektedir. Konut kredisi kullandırılacak konutların tapuları kat mülkiyeti, kat irtifakı veya tam mülkiyet şeklinde düzenlenmiş olmalıdır.

Kat İrtifakı bir arsa üzerinde yapılacak veya yapılmakta olan bir veya birden çok yapının bağımsız bölümleri için, o arsanın maliki veya ortak malikleri tarafından, Kat Mülkiyeti Kanunu hükümlerine göre kurulan irtifak hakkıdır. "Kat İrtifak Tapusu" olan taşınmazlar için konut kredisi kullandırılıp kullandırılmayacağı kredi veren bankanın değerlendirmesine tabidir.

Kat Mülkiyeti ise tamamlanmış bir yapının kat, daire, büro, dükkan, mağaza, mahzen, depo gibi bölümlerinden ayrı ayrı ve başlı başına kullanılmaya
elverişli olanları üzerinde, o taşınmazın maliki veya ortak malikleri tarafından Kat Mülkiyeti Kanunu hükümlerine göre kurulan özel bir mülkiyet hakkıdır. Kat Mülkiyeti Kanunu'nda her bir apartman dairesi, ayrı bir 'bağımsız bölüm' olarak geçmektedir. Binanın 'bağımsız bölümleri', 'ortak alanları', 'eklentileri', 'her bağımsız bölüme ne kadar arsa payı düştüğü' gibi konuları öğrenmenizde fayda var. Satın alacağınız veya aldığınız bağımsız bölümün tapusunda sizin hisseniz arsa hissesi olarak gözüküyorsa, kat irtifakı veya kat mülkiyeti tesis edilmesini engelleyen bir neden olabilir. Bu nedenle, Kat Mülkiyeti Kanunu'na göre cins değişikliği yapılmamış demektir. Ayrıca bu konut iskansız da olabilir. Kat irtifakından, kat mülkiyetine geçiş, tapuda bazı işlemlerin yapılmasını gerektirir. Kat irtifakından kat mülkiyetine geçiş, aslında bir tür değişikliği işlemidir. Tür değişikliği, bir taşınmaz malın türünün, yapısız iken yapılı ya da yapılı iken yapısız hale dönüştürmek için paftasında ve tapu sicilinde yapılan işlemdir.

Konut Satın Alınacak Binaya Ait Zemin Etüdü

Binanın bulunduğu zeminin sağlamlığı deprem gibi bir doğal afet ihtimaline karşı önem kazanmaktadır. Ancak burada iki noktaya özellikle dikkat etmek şarttır; Zemin ne kadar sağlam olursa olsun, inşaat kalitesine özen gösterilmemişse ve proje doğru uygulanmamışsa, binanın depreme dayanıklı olması mümkün değildir. - İkinci önemli nokta ise zemin etüdüdür. Zemin etüdü yapılmadan sorunlu bölgelerde rastgele inşa edilmiş binalar depremde büyük zarar görebilmektedir. Bir yapının depreme dayanıklılığını anlayabilmek için önce binanın proje kurallarına uygun olup olmadığı incelenmelidir. Proje doğruysa, bu kez yapının inşasının projeye uygunluğuna bakılarak zemin etüdü yapılır.

Bir yapının depreme dayanıklı olup olmadığını anlayabilmek için önce binanın projesinin kurallara uygun olup olmadığının incelenmesi gerekmektedir. Proje doğruysa, bu kez yapının inşasının projeye uygun olup olmadığına bakılarak zemin etüdü yapılır. Evinizin depreme karşı dayanıklılığını test ettirmek için İTÜ (İstanbul Teknik Üniversitesi) İnşaat Fakültesi'ndeki Yapı ve Deprem Uygulama Araştırma Merkezi Müdürlüğü'ne ya da İTÜ İnşaat Fakültesi Dekanlığı'na başvurabilirsiniz.

Diğer Önemli Konular

Emlak komisyoncuları, konut alım satım işlerinde konutun gerçek satış bedeli üzerinden hem alıcıdan hem satıcıdan %2 - %3 arasında bir komisyon almaktadır.

Satın alacağınız konutun değerinin tespitinde binanın cephesi, daire sayısı, özellikleri, ses ve ısı izolasyonu, inşaat malzemesinin kalitesi, içinde kiracı olup olmadığı, yangın merdiveni, güvenlik, bahçe düzenlemesi ve inşaat sınıfı gibi hususlar da etkilidir.

Alacağınız gayrimenkul kiracılı ise öncelikle kiracı ile yapılan kira kontratını incelemeniz, kiracıyla bizzat görüşmeniz ya da kiracı tahliye taahhüdü vermis ise tahliye taahhüdündeki tarih ile kontrat tarihini karşılaştırmanız gerekir. Kira kontratı Tapuya şerh edilmişse taşınmazın teminat olarak kabul edilmemesi ve tüm koşulların sizin için de geçerli olacağından sorun yaşayabilirsiniz.

Müteahhidin kat karşılığı yaptığı bir inşaattan gayrimenkul alıyorsanız, müteahhitle mukavele yaparak, yaptığınız mukaveleye bitirme tarihi ve kullanılacak malzemeleri tek tek yazarak, gerekli miktarda tazminatları ilave etmelisiniz.

Satış sonrası gelebilecek elektrik ve su gibi borçlardan kurtulmak için eski malikten, bu borçlardan onun sorumlu olduguna dair imzalı bir belge almanız faydalı olacaktır.

Türkiye’de henüz yeni olan “Mortgage Sistemi’nin” yaygınlaşması nedeniyle inşaat kalite ve standartlarında düzelmeler olmuştur. Ancak konutun yapımı yine de güvenilir ve tanınmış bir inşaat veya taahhüt firması tarafından olması sizin için bir güvence olacaktır.

  1. Seçtiğiniz konutun gelecekte değerini etkileyecek özelliklerinden birisi çevresidir ve mümkünse bu konuyu araştırın.
  2. Araştırma yaptığınız semtteki ev fiyatlarını semtteki rayiç değeri saptamak için mutlaka araştırın.
  3. Satın alacağınız konutun geçmiş döneme ait vergi, elektrik, su veya aidat borcu olup olmadığını öğrenin.
  4. Ev ve işyerinizin arasındaki uzaklık çok önemlidir. Ev almadan önce mutlaka ulaşım alternatiflerini tespit edin ve o bölgedeki toplu taşıma araçlarının güzergahlarını öğrenin.
  5. Eğer okul çağında çocuklarınız varsa, eve yakın mesafede uygun okul olup olmadığını araştırın.
  6. Çevrenizde inşaat konularından anlayan bir arkadaşınız varsa. inşaat kalitesi, tesisat ve izolasyon ile ilgili olarak size sağlıklı teknik bilgiyi verebilir. Konutu yatırım amaçlı alıyorsanız, o çevredeki ortalama kira getirisini civardaki emlakçı ve komşulardan araştırmanızı tavsiye ederiz.
  7. Konutun bakım, tadilat ve yenileme gerektiren bölümlerinin yaratacağı maliyetleri dikkate almanız bütçenizin kontrolü açısından önemlidir.
  8. İnşaat halindeki binalarda, konutun size taahhüt edilen zaman, maliyet ve kalitede teslim edileceğinden emin olmak için inşaat firmasının güvenilirliği, geçmiş projelerdeki performansı ve mali durumu ile ilgili araştırma yapmanızı ve inşaatı yapan firma ile imzalayacağınız "Satış Vaadi Sözleşmesi"ni incelemenizi öneririz.
  9. Binanın onaylı bir "Taşıyıcı Sistem Projesi" olup olmadığını, Binanın "Deprem Yönetmeliği"ne uygun olarak inşa edilip edilmediğini, binanın temellerinde "Su Yalıtımı" ve taşıyıcı sisteminde daha önce onarım yapılıp yapılmadığını kontrol etmenizi, onarım yapılmışsa nedenlerini ve sonuçlarını öğrenmenizi; binanın zemin raporunu edinerek zemin koşullarını incelemenizi tavsiye ederiz.

Tamamlanmamış Ev Alımında Püf Noktalar

Tamamlanmamış bir inşaattan konut satın alıyorsanız, inşaatının tamamlanmaması olasılığına karşı müteahhit şirketten güvence alarak proje ruhsatını kontrol etmenizi öneririz. Bitmemiş konutların "Kullanım İzni" almaya uygun olup olmadığını teyit etmeniz de faydalıdır.

İkinci El Ev Alımı

İkinci Ev Alımında da satın alacağınız konutun tapusunu kontrol etmeniz çok önemlidir. Kat irtifakının kur ulup kurulmadığına, iskanın, yani yapı kullanım izninin alınıp alınmadığına dikkat etmelisiniz.